• Referat to kr贸tki wyk艂ad. Twoim zadaniem jest zg艂臋bienie jakiego艣 tematu i ustne zaprezentowanie go przed pozosta艂ymi uczestnikami i kadr膮 seminarium.
  • Referat powinien zaciekawi膰 audytorium. Nie r贸b referatu z zagadnienia, kt贸re wszyscy 艣wietnie znaj膮. Wybierz temat, kt贸ry interesuje przede wszystkim Ciebie. Przygotowanie do referatu to doskona艂a okazja do pog艂臋bienia swojej wiedzy, a zawsze lepiej odbiera si臋 m贸wc臋, dla kt贸rego referat jest bardziej: 鈥濷 rany, to takie fajne, 偶e musz臋 to wam powiedzie膰!鈥 ni偶: 鈥濼ak, mo偶ecie spa膰, wiem, 偶e to nudne鈥.
  • Referat nie bierze si臋 z kosmosu, tylko ze 藕r贸de艂. Niekt贸rzy mog膮 krzywo patrze膰 na bibliografi臋 ograniczaj膮c膮 si臋 do jednego artyku艂u z Wikipedii. Si臋gnij do ksi膮偶ek, czasopism popularnonaukowych, bardziej specjalistycznych stron internetowych (polecamy Astronet). Na Wikipedii cenne 藕r贸d艂a mo偶na znale藕膰 na dole, w bibliografii artyku艂贸w.
  • Referat nie ma wyczerpywa膰 100% Twojej wiedzy z danego tematu. Przygotuj si臋 na wi臋cej, ni偶 powiesz 鈥 czekaj膮 Ci臋 pytania wnikliwych s艂uchaczy.
  • Referat to nie wymienienie listy lu藕no zwi膮zanych fakt贸w. Postaraj si臋, aby Twoje wyst膮pienie mia艂o r臋ce i nogi 鈥 zaplanuj dok艂adnie ca艂e wyst膮pienie tak, 偶eby by艂o sp贸jne i logiczne.
  • Referat to nie wypracowanie. Lepiej jest nie przygotowywa膰 tre艣ci ca艂ego wyk艂adu na papierze, ale konieczny jest kr贸tki plan, kt贸ry pomaga zachowa膰 odpowiedni膮 kolejno艣膰 omawianych temat贸w i w kt贸rym mo偶na te偶 zaznaczy膰 wa偶niejsze fakty, np. dane liczbowe lub daty. Referat w ca艂o艣ci przeczytany z kartki b臋dzie odebrany du偶o gorzej ni偶 swobodnie opowiedziany. Mo偶esz mie膰 przy sobie wszystkie potrzebne notatki, ale koniecznie uporz膮dkuj je przed referatem, 偶eby nie traci膰 czasu na przerzucanie sterty papier贸w.
  • Referat mo偶e by膰 wzbogacony prezentacj膮 multimedialn膮. Je艣li korzystasz z takowej, pami臋taj, 偶e nie powinna by膰 prze艂adowana 鈥 nie ma sensu wy艣wietla膰 na ekranie tego, co w艂a艣nie m贸wisz, a animacje i efekty specjalne raczej odwracaj膮 uwag臋 s艂uchaczy i trzeba ich u偶ywa膰 z wielkim umiarem. Prezentacja powinna zawiera膰 mapy, wykresy, schematy lub ilustracje, czyli to, czego nie mo偶na przekaza膰 s艂owami. Mo偶na te偶 wy艣wietli膰 (du偶膮, wyra藕n膮 czcionk膮) g艂贸wne tezy i wnioski Twojego wyst膮pienia.
  • Referat nie jest dla 艣ciany, tylko dla ludzi. M贸w g艂o艣no, wyra藕nie i w stron臋 s艂uchaczy.
  • Referat nie jest nieograniczony w czasie. Nie powinien by膰 kr贸tszy ni偶 10 minut, ale po 15 minutach zaczniemy Ci dawa膰 zna膰, 偶eby艣 powoli zbli偶a艂(a) si臋 do ko艅ca. Chcemy, aby w 20 minutach zmie艣ci艂 si臋 referat oraz pytania publiczno艣ci. Ale nie my艣l, 偶e przeci膮gni臋cie referatu odpowiednio d艂ugo zwolni Ci臋 z konieczno艣ci odpowiadania na nie鈥
  • Referat nie od razu jest idealny. Prze膰wicz go 鈥 przed lustrem, rodzicami, rodze艅stwem albo znajomymi. Je艣li w trakcie referatu b臋dziesz t艂umaczy膰 zawi艂e kwestie 鈥 tym bardziej cenne b臋dzie sprawdzenie na kim艣, czy potrafisz to jasno wyja艣ni膰. Podczas pr贸by referatu warto te偶 zmierzy膰 sobie czas.
  • Referat jest wa偶ny. Nie olewaj tej sprawy, bo sednem wszystkich kolejnych klubowych spotka艅 b臋dzie w艂a艣nie wsp贸艂zawodnictwo w ramach sesji referatowej. To jest Twoja okazja, aby si臋 pokaza膰 (i zdoby膰 fajne nagrody), ale tak偶e nabra膰 do艣wiadczenia w sztuce publicznych wyst膮pie艅 (kt贸ra z pewno艣ci膮 Ci si臋 przyda).